Scheiden in gemeenschap van goederen

Scheiden in gemeenschap van goederen

Wanneer jullie besluiten uit elkaar te gaan, is de financiële afwikkeling een belangrijk en ingrijpend onderdeel. De manier waarop jullie het vermogen verdelen hangt af van de afspraken die bij de start van het huwelijk zijn gemaakt. Als er destijds geen huwelijkse voorwaarden zijn opgesteld, betekent dit dat jullie gaan scheiden in gemeenschap van goederen. Dit heeft directe gevolgen voor jullie financiële toekomst.

Dit houdt in dat bezittingen en schulden volgens wettelijke richtlijnen worden verdeeld. De juridische basis is duurzame ontwrichting van het huwelijk. Een rechter moet de scheiding altijd formeel uitspreken voordat deze definitief is en officieel ingeschreven kan worden.

Het is verstandig om in een vroeg stadium alle financiële stukken te verzamelen. Denk hierbij aan bankafschriften, belastingaangiften en polissen van verzekeringen. Een goed overzicht voorkomt vertraging en zorgt ervoor dat de verdeling soepel en zonder onnodige conflicten kan verlopen.

Hierbij spelen een aantal belangrijke documenten een rol:

• Echtscheidingsconvenant: Hierin leggen jullie alle afspraken over de verdeling bezittingen en schulden vast.
• Ouderschapsplan: Dit is verplicht wanneer jullie samen minderjarige kinderen hebben.
• Notariële akte: Voor de overdracht van een eigen woning is altijd een notaris nodig.

De wettelijke peildatum voor verdeling

Voor het bepalen van de omvang van het vermogen kijkt men naar de peildatum. Dit is het moment waarop het verzoekschrift tot echtscheiding bij de rechtbank wordt ingediend. Hoe werkt scheiden in gemeenschap van goederen op dit vlak? Vanaf deze dag vallen nieuwe inkomsten of schulden niet meer in de gezamenlijke pot. Dit voorkomt dat één partner het vermogen eenzijdig beïnvloedt.

Voor de waardering van de goederen geldt vaak de dag van de feitelijke verdeling, tenzij jullie andere afspraken maken en deze vastleggen in het echtscheidingsconvenant. Dit gebeurt tegen de actuele waarde in het economisch verkeer op dat moment.

Tijdens het huwelijk kunnen er vermogensstromen ontstaan die leiden tot vergoedingsrechten:

• Reprise: Dit is een vordering wanneer privégeld is geïnvesteerd in een gezamenlijk goed.
• Récompense: Dit ontstaat wanneer gezamenlijk geld is gebruikt voor een privéaankoop.

Algehele gemeenschap van goederen voor 2018

Zijn jullie getrouwd voor 2018? Dan vallen jullie onder het oude stelsel van de algehele gemeenschap van goederen. Dit regime werkt als een magneet waarbij vrijwel alle bezittingen en schulden in één gezamenlijk vermogen vloeien, ongeacht wie de eigenaar was.

Dit betekent dat ook voorhuwelijkse bezittingen en opgebouwde schulden gezamenlijk zijn geworden. Bij de scheiding heeft ieder recht op de helft van de totale waarde. Toch zijn er situaties waarbij bepaalde zaken buiten de verdeling blijven en privé-eigendom blijven.

Wat valt er niet onder de gemeenschap van goederen in dit oude stelsel?

• Erfenis bij scheiding: Erfenissen met een uitdrukkelijke uitsluitingsclausule blijven altijd privévermogen.
• Verknochte goederen: Een invaliditeitsuitkering of smartengeld is vaak persoonlijk en valt buiten de boedel.
• Pensioenrechten: Deze vallen onder een aparte wet en worden op een specifieke manier verevend.

Wie betaalt de openstaande leningen?

Bij openstaande leningen wordt onderscheid gemaakt tussen de aansprakelijkheid richting de schuldeiser en de onderlinge draagplicht. Wie betaalt de schulden bij scheiden in gemeenschap van goederen? In beginsel zijn beide partners ieder voor de helft verantwoordelijk voor de gezamenlijke schulden die tijdens het huwelijk zijn ontstaan.

Soms kan de redelijkheid en billijkheid aanleiding geven om af te wijken van deze gelijke verdeling, bijvoorbeeld bij onverantwoorde uitgaven door één partner.

Belangrijke aandachtspunten bij financiële verplichtingen:

• Draagplicht: Dit bepaalt welk deel van de lening jij intern aan je ex partner moet vergoeden.
• Aansprakelijkheid: De bank kan de lening vaak nog steeds bij beide personen in zijn geheel opeisen.

Beperkte gemeenschap van goederen na 2018

Voor huwelijken gesloten na 2018 gelden andere regels. Wat is het verschil tussen scheiden voor en na 2018? Jullie vallen dan automatisch onder de beperkte gemeenschap van goederen. Hierbij is de omvang van het gezamenlijke vermogen een stuk kleiner en overzichtelijker.

Alleen het vermogen dat tijdens de huwelijkse periode is opgebouwd, behoort tot de gezamenlijke boedel. Voorhuwelijkse bezittingen en leningen blijven in principe privévermogen. Valt een erfenis onder gemeenschap van goederen bij scheiding in dit stelsel? Nee, deze valt onder dit nieuwe recht automatisch buiten de verdeling.

Er is echter een belangrijke uitzondering voor de eenvoudige gemeenschap:

• Gezamenlijke aankopen: Een woning die jullie voor het huwelijk al samen bezaten, valt volledig in de boedel.
• Ondernemingsvermogen: Een eigen bedrijf blijft privé, maar de gemeenschap heeft recht op een redelijke vergoeding voor geleverde arbeid.

De gezamenlijke woning overnemen

De eigen woning is vaak het grootste onderdeel van het vermogen. Hoe verdeel je een koophuis bij scheiden in gemeenschap van goederen? Als het huis volledig in de gezamenlijke pot valt, hebben jullie allebei recht op de helft van de overwaarde. Dit is de actuele waarde minus de hypothecaire lening.

Wanneer jij in het huis blijft wonen, moet je de andere partij uitkopen. Dit vereist vaak een nieuwe hypotheekaanvraag waarbij de bank jouw financiële draagkracht toetst.

Daarnaast is het belangrijk om rekening te houden met eventuele aan het huis gekoppelde levensverzekeringen of spaarpolissen. Deze opgebouwde waardes vallen in principe ook in de gemeenschap en moeten bij de overdracht van het huis eerlijk worden meegenomen in de berekening.

Bij de overname van de woning spelen fiscale regels een rol:

• Scheidingsregeling: De vertrekkende persoon mag de woning nog twee jaar als eigen woning aanmerken voor hypotheekrenteaftrek.
• Eigendomsoverdracht: De notaris moet een akte van verdeling opstellen om de overname officieel in te schrijven bij het kadaster.

Heb ik recht op spaargeld?

Naast de woning moet ook het liquide vermogen worden bekeken. Heb ik recht op de helft van het spaargeld bij scheiding? In de meeste gevallen wordt het saldo op de peildatum gelijkmatig verdeeld, mits dit geld tijdens het huwelijk is opgebouwd en niet afkomstig is uit privévermogen.

Wat past het beste bij jouw situatie?

Voor de juiste keuzes is het altijd raadzaam om jouw situatie af te stemmen met een specialist. Dit geeft zekerheid en zorgt ervoor dat de afspraken goed aansluiten op jouw unieke omstandigheden. Door professionele begeleiding in te schakelen voorkom je risico’s en weet je zeker dat alles juridisch correct is vastgelegd voor de toekomst.

Elke scheiding is uniek en vraagt om een persoonlijke aanpak. Een mediator helpt jullie niet alleen met de juridische en financiële kaders, maar besteedt ook aandacht aan de onderlinge communicatie. Zo kunnen jullie samen afspraken maken waar jullie beiden achter staan.

Dus wil je weten wat het beste bij jouw situatie past? Easy Echtscheiding helpt je graag vrijblijvend met het scheiden in gemeenschap van goederen. Sinds 2006 begeleiden wij cliënten bij het regelen van de echtscheiding en de gevolgen daarvan. Wij doen dit met een team van gespecialiseerde MfN registermediators in heel Nederland.